Lotgenoten, mensgenoten en identificaties

Dit blog gaat over lotgenoten(groepen), mensgenoten en identificaties. Wat zijn de voordelen van lotgenotengroepen en waarom heb ik er dan toch moeite mee en word ik er wat wrevelig van. Dit gevoel bestaat bij mij al veel langer. Ik ben er echter pas onlangs achter gekomen waar het vandaan komt!

Onlangs zei iemand me, dit in verband met de ziekte K, ‘je moet eens gaan kijken bij een lotgenotenplek. Ik denk dat het je goed zal doen.’ Ik mompelde iets van ‘ja’, maar dacht ‘nee’. Nederland kent talloze lotgenotengroepen. Deze groepen brengen mensen bij elkaar die in een zelfde situatie zitten, hetzelfde meemaken of kort gezegd; die eenzelfde lot treft. Je kunt het zo gek niet bedenken of er is wel een lotgenotengroep voor.

Wat is er tegen op zo’n groep zou je kunnen vragen. Niets, en tegelijkertijd heel veel. Een lotgenotengroep biedt veel voordelen: herkenning, erkenning, steun, aan een half woord genoeg hebben etc. Daar zit de kracht van een dergelijk fenomeen en dat is, eerlijk is eerlijk, best veel en belangrijk.

Groepen

Groepen in het algemeen hebben het voordeel dat ze mensen samenbrengen. Je hoort bij een groep, verbind je er mee en maakt er dus onderdeel van uit. Het gevoel van wij-samen. De andere kant is echter, dat waar een ‘wij’ ontstaat ook gelijk een ‘zij’ opplopt. Wij aan de ene kant ‘zij’ aan de andere kant. Zij horen er dan ook niet bij. Een groep werkt dus per definitie verbindend en (onder)scheidend. Dit geldt dus ook voor lotgenoten: wij kankerpatienten, wij autisten, wij ouders van eens overleden kind. Hoewel ons allen in het leven ‘een lot’ treft zijn wij toch anders dan andere mensen. Hiermee kom ik gelijk bij mijn tweede bezwaar.

Identificatie

Onlangs zag ik het programma Beau en de veteranen. Het betrof 7 oud-strijders die een post traumatische stress-stoornis hadden opgelopen tijdens hun uitzending. Beau van Erven Dorens ging met deze veteranen op reis door Noorwegen. De natuur en de ontberingen werden gebruikt om deze mensen beter te laten omgaan met hun stoornis. Een oefening, waarbij de veteranen in een kring stonden, ging over identificatie. Het is goed om te weten dat een soldaat zich 100% soldaat voelt, dat is zijn inborst en zo is hij ook getraind. Ook na jaren uit dienst te zijn voelt hij zich toch in de eerste instantie ‘soldaat’. In de oefening werd gewerkt met identificaties. Een identificatie is dat waar je je mee vereenzelvigt, dat waarbij je het gevoel hebt: ‘dit ben ik.’ De betreffende soldaat kreeg allerlei rollen aangeboden door zijn collega’s; ‘je bent vader’, je bent partner, je ben buurman etc. Bij al deze rollen moest hij dan zeggen: ‘nee dat ben ik niet, dat is slechts een rol die ik vervul’. Je voelt hem al aankomen: ‘jij bent lieutenant der Mariniers.’ De ‘soldaat’ zag je ineenkrimpen en hij kreeg het bijna zijn mond niet uit, maar zei uiteindelijk ‘nee dat ben ik niet dat is slechts een rol die ik vervul.’ Tranen met tuiten, hartverscheurend om te zien, maar … daar komt de clue.. uiteindelijk werkte dit bevrijdend. Niet meer vastzitten aan een identificatie maar die gewoon mogen loslaten.

Mensgenoten


Een lange inleiding maar met een mooi doel. Als lotgenoten zijn wij geïdentificeerd met slechts een stukje van wie wij zijn. In de spirituele tradities zul je leren dat je dat zelfs helemaal niet bent, maar dat terzijde. In mijn geval ben ik kankerpatiënt, whiplashpatient, ex-psychiatrisch patiënt, moeder van een een oudergezin en ga zo maar even door. Ik ben er huiverig voor dat mensen zich helemaal gaan vereenzelvigen met maar een stukje van wat ze zijn. Dat plaatst je apart van anderen, Je bent dan ‘zij’ geworden in plaats van ‘wij’.

Nu kom ik uiteindelijk echt bij mijn punt! Ik las onlangs de term ‘mensgenoten’ en toen dacht ik ‘ dat is het’. Daar gaat het om. Wij zijn allemaal mensen op reis. Iedereen heeft zijn eigen pakketje te dragen en trapt met enige regelmaat op een symbolische bom. We zijn dan verpletterd, uiteengescheurd, verslagen. Wat we dan allen nodig hebben is begrip, aandacht, steun, troost, erkenning, verbinding. In dat ‘lot’ zijn we allen gelijk, we zoeken verbinding.

Dus als er al groepen moeten komen zou ik pleiten voor mensgenoten groepen. Laten we elkaar blijven opzoeken wat ons ook overkomt. Laten we ons niet met een deeltje identificeren. Laat de autist, de kankerpatiënt, de homo etc samen in een groep op zoek naar elkaar. Wat een ruimte en vrijheid geeft dat en wat een verbinding. Eenheid, mensgenoten.

Natuurlijk zullen er altijd mensen zijn die zeggen ‘ maar wat ik heb meegemaakt dat snapt bijna niemand’ en dat is vaak ook tragisch en verdrietig. Tegelijkertijd versterkt die houding de alleenheid. Waar de verbinding verbroken wordt is het niet goed toeven.

Doel van dit blog is niet om lotgenotengroepen af te kammen, maar om ook een andere kant te laten zien. Laten we ons allen met elkaar verbinden en elkaar opzoeken, zowel in goede als slechte tijden. In mijn geval, in deze specifieke situatie: ik verbind me graag met jullie allen, maar dan als Bo en niet als kankerpatiënt.

Liefs Bo

5 gedachten over “Lotgenoten, mensgenoten en identificaties”

    1. Hoi Rosie,

      Wat een lieve reactie. Dankjewel. Ik krijg meteen zin om weer te schrijven 😁

      Super leuk ook dat je reageert!

      Liefs iboya 😘

  1. Ik begrijp wat je schrijft, maar zie dit geschrevene als een behoefte/wens vanuit 1 persoon, die ongetwijfeld door anderen gedeeld zal worden.
    Maar wat als we elkaar gewoon vrij laten in elkaars behoefte? Wat voor de een werkt is voor de ander een stap te ver of werkt juist averechts. Verbinding is altijd mooi en de manier waarop je er over schrijft is mooi. Maar voor mij geldt dat de verbinding met jezelf op eerste plaats moet staan én ‘goed’ moet zijn wil je überhaupt de stap naar (onvoorwaardelijke) verbinding met een ander kunnen komen. En de mate waarin mensen verschillen in dit proces is m.i relevant aan waar de behoefte ligt aan verbinding met een ander, dus wel of geen lotgenoten etc.
    Dit is absoluut geen kritiek op wat je hebt geschreven, want je verwoord je eigen behoefte heel mooi. Maar zo veel mensen, zo veel wensen😊

  2. Wauw lieve Bo, wat super mooi geschreven. Ik ben kei trots op je, maar dat was ik eigenlijk al. Al jaren zien we elkaars hoogte en dieptepunten, tijdens de kappersbezoekjes bespreken we dan ook van alles, maar we zijn vooral gewoon heel simpel eerlijk tegen elkaar. Wil je praten, dan praten we, wil je niet praten houden we onze mond. Het kan en mag allemaal. Dat is het fijne aan onze vriendschap. Ik was er trots op dat ik je haar eraf mocht halen maar van binnen gingen mijn gedachte alle kanten op, zou ik je ooit nog kunnen knippen, komt er nog haar op je hoofd. Als je iemand al zolang knipt weet je precies hoe het haar voelt tussen je vingers en ik hoop met heel mijn hart dat ik het ooit weer ga voelen tussen mijn vingers.

    Er is toch een ding wat mij erg ontroerde, toen ik in februari mijn operatie kreeg en jouw kort daarna sprak vertelde ik dat ik 2 avonden minder ging werken. Wat jij toen deed zal ik nooit vergeten. Je pakte me spontaan beet en ik kreeg een hele warme knuffel van je. Je zei dat je zo trots op me was omdat ik meer tijd voor mezelf ging nemen. Dat was voor mij een hoogtepunt die ik voor altijd bij me zal dragen.

    Lieve bijzondere Bo, je bent een prachtmens .. dikke knuffel vanuit het Garda Meer. Spreek je snel..xxx

    1. Hoi Claudia

      Wat een lieve en lovende woorden. Dat doet me goed! Ook bijzonder dat mijn reactie op het feit dat je minder ging werken zoveel indruk heeft gemaakt.

      Ik ben blij dat je in mijn leven bent. Je positieve levenshouding is een voorbeeld voor me.
      Super lief ook dat je ons van lekkere maaltijden voorziet!

      Ik hoop ook dat je mijn haar weer zult knippen!

      Geniet van je vakantie en nogmaals bedankt, je bent een topper 😘

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *